प्रकृति

 कहिलेकाहीँ बाल्यकाल सम्झन्छु । सम्झिरहने त्यस्तो खास क्षण केही छैन । जति सम्झन्छु प्रेमिल भन्दा बढि रिसाहा प्रवृत्तिको एक घामठ बच्ची झेलेका निर्दोष बाउ आमाको क्लान्त अनुहार मात्रै सम्झन्छु । एक्लो सन्तान भएर पुलपुलिएकी भन्नेहरु थिए । टाउकामा चढाएर राखेको फल देख्लास् भन्थे । कसैसँग झगडा गरिनँ । रिसको आगो दनदनी बलेको अनुहारमा देखिन्न थियोे । बाहिरबाट जति शान्त देखिन्थेँ ,भित्र म आगाको भुङ्ग्रामाथि कुदिरहेको हुन्थेँ । 

सानैदेखि जे भोगेँ , त्यहि भोगिरहेकै छु आजसम्म । मान्छेले आगोको जिन्दगी पनि पानी भएर जिउनु पर्ने रहेछ । त्यसको उदाहरण म किन अरुलाई दिउँ ? ! 

सानो कुरामा पनि सम्झौता झेल्न नसक्ने मैले कति ठुला ठुला परिस्थितिमा आफुलाई सम्हाल्न सकेँ । गर्छु भनेको काम गर्नैपर्छ , गर्नु हुँदैन भनेको काम पनि गर्नैपर्छ । बहुलठ्ठीपना । गर्नुपर्ने भन्दा ज्यादा गर्नै नहुने कामको लामो  सूची बन्छ होला मेरो जिन्दगीमा । कसैलाई रुवाउन नपरोस् , रुवाइनँ । कोही आफ्नै तक्दिर सम्झेर नदुखेको टाउको ठोक्दै रुन्छन् भने म त्यसलाई आफ्नो कसुर मान्न कदापि तयार छैन । जानेर गरेका भुलहरुमा कसैलाई कतै दुखाई दिएकी छैन । 

कसैलाई अरुलाई पीडा दिएर आफू खुसी हुने आदत हुन्छ । कसैलाई आफुलाई पीडा दिएर अरुलाई खुसी दिने चाहत । यी दुवै मनोरोगी हुन् । यस्ता मान्छेसँग कहिल्यै केमिस्ट्री मिल्दैन मेरो । त्यसो त संसारमा आफ्नो हिसाबले चल्ने मान्छे कति नै छन् र ? सब यन्त्रवत छन् । कोही पैसाको पछाडि कोहि पद, कोही सुख, कोहि शान्तिका लागि कुदिरहेछन् बेलगाम । पुग्ने कहाँ ,पाउने के थाहै छैन । पाएका कुराले मान्छेलाई कहिल्यै सन्तोष दिएको छैन । सधैं प्राप्तिको लालचमा कुदेको छ कुदेको छ । 

म रिसको प्रसंगमा थिएँ । यस्तो लाग्छ रिस मेरो रगतमै छ । जीनमै छ । हुनुपर्ने कम ,नहुनुपर्ने नै धेरै गुण छन् मसँग । भएका कुरा सबै कहाँ देखिन्छन् र ? 

मभित्र दन्केको आगो, वर्षेको झरि , पग्लेको हिमाल पनि त अन्तरयामी छ ईश्वर जस्तै । छ तर भेटिँदैन । देखिँदैन । मसँग भएको रिस ,मसँग भएको प्रेम ,मसँग भएको करुणा मेरै सम्पत्ति हुन् । न विक्रि हुन्छन् न लिलाम । म मभित्रको प्रेम लाई जति नै प्रेम गर्छु रिसको झिल्को लाई पनि । तँ छस् र त सल्काउन पाएको हुन्छु अभिमानको आगो , स्वाभिमानको मसाल । रिस घृणा होइन अहंकार होइन । दम्भ र घमण्ड होइन । स्वभाव हो , प्रकृति हो । प्रकृति स्विकार्नु नै त जीवन हो । 

प्रयोगशाला

 

नादान सम्बन्धलाई प्रेमको नाम दिने तिमी । कहाँ सजिलो छ र नाम दिन जति नामको जतन गरिरहन ? जतन गरेँ जस्तो लाग्छ र तिमीलाई यो नामको ? उहुँ गरेनौ । चाहेर या नचाहेर । या तिम्रो मनसाय नै यस्तै पो थियो कि । एउटा भावुक ,कोमल हृदयमाथि तिमीले गरेको अत्याचार कहिल्यै माफ हुने छैन । प्रेममा मान्छे सधैं बच्चा नै भइरहने रहेछ । म कहिल्यै परिपक्व हुन सकिनँ र पटकपटक डुबिरहेँ निर्लिप्त तिम्रो विश्वासमा । मेरो विश्वासको पटकपटक गलत फाइदा उठाउन कसरी सक्यौ ? पटकपटक एउटै व्यक्तिको प्रेममा पर्नु र एउटै व्यक्ति फरकफरक व्यक्तिको प्रेममा विचरण गर्नु धोका हो । प्रेमको वेश्यावृत्ति हो । 

पहिल्यै कसैसँग थियौ । भएकै थियोे । होइन ,छैन भन्दै अर्को नाटक मञ्चन गर्यौ । कलाकार न हौ । विम्ब र प्रतिकका लागि मेरा अञ्जान चाहतहरुको बलि चढायौ । प्रयोगशाला बनायौ समग्रमा म र मेरा भावनाहरुको । सौभाग्य मेरो । कमसेकम केही त योगदान गर्न सकेँ तिम्रा लागि अनुभवहरुको । तिमीलाई परिपक्व बनाउनुमा केही जिम्मेवारी पाएँ भनेर चित्त बुझाउँला । गुनासो गर्नको लागि पनि एउटा आत्मिकता चाहिन्छ । त्यो आत्मिक निकटता भत्काउँदै गयौ र म तिम्रा निर्ममताले किचिमिची भएको छु । अब न गुनासो छ न आशा । बस् तिमीलाई तिम्रो मिशनका लागि शुभकामना छ । 

तिम्रो प्रयोगशालाको अन्तिम अन्वेषण अरु कोही बन्नु नपरोस् । बरु बाँकी टुक्रिन पनि म नै तयार छु ।

अन्तरद्वन्द

 सूर्य उदाउनु अघि नै बिउँझन्छु । पुर्वी क्षितिज उघ्रँदै गर्दा तिम्रो याद आउँछ । बिस्तारै बढ्दै गएको सूर्यको आकार र प्रकाश सँगसँगै बढ्छ मुटुको गति पनि । तिमीलाई हेरिरहेको घाम यहि हो ,तिमीले हिँडिरहेको धर्ति यहि हो । यहाँ भन्दा बढि के नै चाहिन्छ र तिमीलाई महसुस गर्न । कहिले कपास जस्तै हलुका भएर उड्छ मन ,कहिले गरुँगो हुन्छ पानी बोकेको बादल जस्तै । पानी पर्न नसकेर धुम्मिएको आकाश र रुन नसकेको मनको हालत उस्तै हुन्छ । अन्धकार । मलिन । उदास । 

मन कमजोर भएपछि शरीर पनि यसै कमजोर हुने रहेछ । शरिरको आधा शक्ति त मनकै उर्जा रहेछ र मनको पुरै उर्जा तिमी थियौ । तिमी " तिमी " जस्तो नरहिदिएपछि गलेेको छु । बदलिएको त तिमी थियौ तर बदलाव जति सबै सबै मैले भोगिरहेको छु । सोच्ने ,सम्झने शक्ति क्षीण हुँदै गएको छ । जति सकारात्मक हुन खोजे पनि मस्तिष्क भड्केको आत्मा बनेको छ । मन र मस्तिष्कको लडाइँमा जित्ने मनले नै हो । भावुक भएर , पिलपिलाएर लाडिएर , जसरी हुन्छ जित्नुछ र हराउनुछ तर्कहरुलाई । वहकिएर बाँच्नुमै आनन्द छ मनलाई । थाहा छैन कसरी  लगाम लगाउँ र अधिनमा राखुँ यसलाई । 

बाटोभरि तिमी , फूल, पात, बतास र बादलहरुमा तिमी । भोक ,प्यास, निन्द्रामा तिमी । मेरो चयनको श्वास लुट्ने तिमी । क्षतिपूर्ति स्वरुप तिमीले गरेको उपकारमा खुसी हुनु कि दुखी ?